Bước vào phòng khách của một căn biệt thự liền kề giữa trưa nhưng vẫn phải bật đèn là tình huống khá quen thuộc tại Hà Nội. Với đặc trưng mặt tiền hẹp, chiều sâu lớn và hai bên giáp vách nhà hàng xóm, ánh sáng tự nhiên thường chỉ dừng lại ở khoảng sân trước hoặc khu vực gần cửa chính. Phần không gian tiếp khách và lối đi sâu bên trong dễ rơi vào cảnh âm u, đặc biệt vào những ngày mùa đông nhiều mây hoặc đợt nồm ẩm kéo dài. Nếu chỉ treo một chiếc đèn chùm lớn ở giữa trần để bù sáng, căn phòng rất dễ bị chói gắt ngay dưới tâm đèn nhưng các góc tường lại tối sẫm.
Để khắc phục cảm giác bí bách này, cách làm hợp lý là chia ánh sáng thành ba lớp rõ ràng thay vì dồn hết công suất vào một điểm. Lớp đầu tiên là ánh sáng nền, giúp nhìn rõ toàn bộ mặt bằng di chuyển. Thay vì đục lỗ lắp đèn âm trần dày đặc theo hàng lối cứng nhắc, bạn có thể bố trí đèn hắt khe trần hoặc dải đèn chạy dọc theo các mảng tường dài. Ánh sáng hắt lên trần rồi phản xạ nhẹ xuống dưới sẽ giúp trần nhà có cảm giác cao hơn và xóa bỏ các vùng bóng đổ nặng nề ở góc khuất.
Lớp thứ hai là ánh sáng tập trung cho từng khu vực sinh hoạt cụ thể. Trong một gia đình nhiều thế hệ, nhu cầu dùng phòng khách rất khác nhau vào cùng một thời điểm. Ông bà ngồi đọc báo hoặc uống trà ở bộ sofa cần một nguồn sáng đủ rõ và ổn định, trong khi trẻ nhỏ chơi ở thảm sàn lại cần vùng sáng dịu hơn. Lúc này, việc đặt thêm một cây đèn sàn có chao hướng sáng xuống góc ghế, hoặc lắp đèn rọi ray chiếu vào bức tranh treo tường, sẽ tạo ra những khoảng sáng có chiều sâu. Căn phòng nhờ đó có điểm nhấn thị giác tự nhiên mà không cần bật toàn bộ hệ thống đèn cùng lúc.
Khi lên phương án thiết kế biệt thự cho dạng nhà phố liền kề, việc chọn nhiệt độ màu của bóng đèn cũng cần cân nhắc kỹ theo mùa. Nhiệt độ màu là thông số chỉ sắc độ của ánh sáng, thường đo bằng đơn vị Kelvin, quyết định đèn cho ra ánh sáng vàng ấm hay trắng lạnh. Nếu chọn toàn bộ đèn ánh sáng trắng để phòng trông sáng sủa hơn, không gian vào mùa đông miền Bắc sẽ trở nên lạnh lẽo và thiếu cảm giác quây quần. Ngược lại, dùng hoàn toàn ánh sáng vàng đậm lại dễ gây cảm giác ngột ngạt, bí bức vào những ngày hè oi ả.
Sự đánh đổi an toàn nhất là kết hợp cả hai: dùng ánh sáng trung tính cho hệ đèn nền ban ngày và bổ sung đèn vàng ấm ở các vị trí thư giãn buổi tối. Ở các công trình diện tích rộng, quy trình Thiết kế nội thất biệt thự bài bản sẽ giúp đồng bộ vật liệu, ánh sáng và tỷ lệ đồ rời giữa các tầng.
Một lỗi rất dễ gặp khi lắp đặt hệ thống chiếu sáng nhiều lớp là gom tất cả công tắc vào một hoặc hai nút bấm chung. Chẳng hạn, buổi tối cả nhà chỉ muốn ngồi trò chuyện nhẹ nhàng nhưng hễ bật công tắc là cả dàn đèn trần lẫn đèn hắt đều sáng rực, vừa gây mỏi mắt vừa lãng phí điện. Cách xử lý đơn giản là tách riêng từng lộ dây điện ngay từ giai đoạn làm trần thạch cao, gắn công tắc riêng cho từng nhóm đèn theo công năng. Cầu kỳ hơn một chút, bạn có thể lắp thêm bộ chiết áp để tự tay tăng giảm độ sáng tùy theo lượng nắng bên ngoài.
Bề mặt vật liệu nội thất trong phòng khách cũng tham gia trực tiếp vào việc dẫn truyền ánh sáng. Với những phòng khách thiếu nắng, nên ưu tiên các mảng tường sơn màu sáng lì, kết hợp gỗ tự nhiên hoặc gỗ công nghiệp tông ấm vừa phải. Nếu lạm dụng quá nhiều vật liệu bóng loáng như kính, kim loại mạ hay đá ốp tường có độ phản chiếu cao để ăn gian độ sáng, ánh đèn nhân tạo chiếu vào sẽ gây lóa mắt rất khó chịu. Hơn nữa, vào mùa nồm ẩm đặc trưng ở Hà Nội, các bề mặt quá bóng dễ đọng hơi nước, làm ánh đèn phản xạ loang lổ và kém tinh tế.
Trước khi chốt bản vẽ điện hay đi chọn mua thiết bị chiếu sáng, bạn hãy thử vẽ phác thảo sơ đồ vị trí bộ sofa, kệ tivi và lối đi chính trên mặt bằng phòng khách, sau đó đánh dấu những góc xa cửa sổ nhất để ưu tiên đặt nguồn sáng bổ trợ tại đó. Nếu cần tư vấn chi tiết hơn về cách bố trí nội thất và ánh sáng phù hợp với mặt bằng thực tế của gia đình, bạn có thể liên hệ trực tiếp với MoreHome qua hotline 09.31.31.88.77.
